Veel gestelde vragen This is a new feature at this site. An interactive way to talk about the genealogies

Bookmark
Warfhuizen, Leens, Groningen

Warfhuizen, Leens, Groningen



 


Notes: Warfhuizen (Gronings: Waarfhoezen) is een dorp in de gemeente De Marne in het noorden van de Nederlandse provincie Groningen. Het telt ongeveer 260 inwoners. Het ligt in de aloude landstreek de Marne, sinds 1990 ook de naam van de gemeente. Daarvoor behoorde Warfhuizen tot de gemeente Leens. Sinds 2003 heeft Warfhuizen internationaal bekendheid gekregen als rooms-katholieke bedevaartplaats.
Geschiedenis
Warfhuizen bestaat uit twee kernen op twee wierden die onderdeel vormen van de oude kwelderrug die van Warfhuizen via Zuurdijk en Ewer naar Panser liep. De wierden werden ergens in de middeleeuwen (voor 700) aangelegd aan weerszijden van een kreek die afwaterde op de monding van de Hunze en later werd vergraven tot het Warfhuisterloopdiep, die het Mensingeweersterloopdiep en de Kromme Raken verbindt met het Hunsingokanaal als oude trekvaart tussen Ulrum en Groningen. Op Werfhusen (van werf; "kunstmatige heuvel op de klei" en huizen; "huizen op de wierde"), de noordelijke en grootste, bevat de oude kerk (het huidige Mariaheiligdom en de kluis) en de eigenlijke dorpskern. De kleinere en zuidelijke heet Burum (van 'bûr'; "buurman", "landman"; "buurtgenoten") en ademt als buurtschap nog steeds de sfeer van vroeger tijden uit. In 1398 komt het dorp voor het eerst voor in de annalen. Op 26 maart 1584 (niet toevallig het feest van de patroonheilige van het dorp) werd het in brand gestoken door boze Friezen uit wraak voor het feit dat Verdugo van hieruit een strooptocht naar Friesland ondernam.
In de loop der eeuwen breidde het dorp zich uit langs de verbindingsweg tussen de twee wierden (nu de Baron van Asbeckweg, zie borgen) en langs het Warfhuisterloopdiep. Vanaf het midden van de 19e eeuw kwam langs het diep enige industriële ontwikkeling tot stand, waarvan de vlasfabriek aan de Vaart Oostzijde begin 20e eeuw de belangrijkste was. Deze werd in 1920 door de Coöperatieve Vereniging voor Vlasbewerking Hunsingo - Westerkwartier gekocht van de N.V. Appingedammer Vlasfabriek. In 1922 werd de fabriek echter al weer gesloten. Er bevindt zich nu een jachthaventje op de plek van de vroegere vlasfabriek. Warfhuizen was in de 19e en begin 20e eeuw een bloeiend dorp met meerdere winkels en kroegen. Begin 20e eeuw trad met de landbouwmechanisatie en de trek naar de stad echter ook de leegloop van het dorp in, dat zijn bedrijvigheid verloor en in de 20e eeuw gestaag daalde van ongeveer 500 naar 200 inwoners. De klap over het diep werd in 1968 vervangen door een vaste brug.
Kerk, kluis en bedevaart
Dorpskerk
In de 13e eeuw werd de romanogotische kerk, gewijd aan de heilige Liudger, gebouwd op de noordelijke wierde. Waarschijnlijk verving hij een nog oudere kerk. Hij ging na de reductie over in protestantse handen. In 1798 werd de huidige toren gebouwd, waarin later de 13e-eeuwse luidklok van de in 1829 afgebroken vrijstaande toren van de Sint-Nicolaaskerk van Oldenzijl werd gehangen, een van de oudste klokken van Nederland. Deze was door de Warfhuister houtkoper Berend Haayes Harkema in Oldenzijl gekocht nadat de klok van Warfhuizen bij het luiden was gescheurd. De Sint-Liudgerkerk zelf raakte begin 19e eeuw echter bouwvallig en werd - ook vanwege ruimtegebrek - gesloopt om in 1858 plaats te maken voor een nieuw neoclassicistisch kerkgebouw van vijf traveeën diep met driezijdige sluiting. De 17e-eeuwse herenbanken en een offerblok kregen een plaats in de nieuwe kerk. Volgens verschillende bronnen werd in 1855 het 18e-eeuwse orgel uit de toenmalige Remonstrantse kerk van Groningen naar Warfhuizen gebracht, maar dit moet op een misverstand berusten, want in dat jaar was er nog geen Remonstrantse kerk in de stad. Het huidige orgel werd in ieder geval in 1910 door Jan Doornbos omgebouwd (of geheel nieuw gebouwd uit oud materiaal, dat is niet helemaal duidelijk.) Het resultaat is een tweeklaviers orgel van oude registers en windladen, grotendeels uit de 17e en 18e eeuw. Rondom de kerk ligt een oude begraafplaats die tot ongeveer 1840 in gebruik is geweest. Bij de kerk hoorde een in de tweede helft van de 19e eeuw gebouwde pastorie, die is gelegen op een omgracht terrein met houten bruggetje aan de noordelijke rand van het dorp.
Secularisatie en verval
In de jaren zestig en zeventig werd te midden van de oprukkende secularisatie en een krimpende dorpsbevolking het kerkje opgeknapt, waarbij de pijpen van het orgel en de preekstoel wit werden geschilderd. De preekstoel werd ontdaan van trap en klankbord. Begin jaren zeventig werd de kerk echter alsnog gesloten. Nadat de kerkenraad weigerde om geld toe te leggen op het gebouw als voorwaarde voor overname door Stichting Oude Groninger Kerken, werd het voor het symbolische bedrag van een gulden verkocht aan een speculant die het gebouw wilde ombouwen tot een draaiorgelhal en poffertjeskraam. Omwonenden wisten dit te voorkomen, maar niet dat het gebouw in verval raakte.
Kluizenarij
Onze Lieve Vrouwe van de Besloten Tuin
In 2001 kreeg de kerk zijn religieuze functie terug, toen katholieken hem (terug)kochten om hem om te bouwen tot kluiskapel. Zij lieten hem restaureren en opknappen en gaven het interieur een uitbundige, grotendeels (neo-)barokke inrichting. In de travee tegen de toren werd een eenvoudige kluizenaarswoning gerealiseerd. In datzelfde jaar werd de kluis betrokken door broeder Hugo, heremiet, en werd het gebouw kluizenarij Onze Lieve Vrouwe van de Besloten Tuin gedoopt. Wel behield de kapel zelf officieel de heilige Liudger als patroon. Een gedeelte van het terrein rondom de kerk mag niet betreden worden, omdat het valt onder het clausuur, het afgesloten gebied dat de afzondering van de kluizenaar moet waarborgen.
Warfhuizen als bedevaartplaats
Nuvola single chevron right.svg Voor het hoofdartikel over dit onderwerp, zie Bedroefde Moeder van Warfhuizen
In 2003 werd in de kapel een beeld van Maria als moeder van smarten opgesteld dat, schijnbaar zonder enige aanleiding, een bedevaart op gang bracht. Dit genadebeeld, officieel Onze Lieve Vrouwe van de Besloten Tuin, is sindsdien beter bekend onder de naam Onze Lieve Vrouwe van Warfhuizen. Als gevolg daarvan is het dorp sinds 2003 een druk bezocht Mariabedevaartsoord in het bisdom Groningen-Leeuwarden, dat bezocht wordt door pelgrims uit heel Nederland (waaronder veel uit het zuiden van het land,) Noord-Duitsland, België en incidenteel zelfs van nog verder weg. Warfhuizen is ook bekend vanwege de processies die er tijdens het bedevaartseizoen (van 1 mei tot 15 september) naartoe trekken, de enige in de provincie.

OpenStreetMap

City/Town : Latitude: 53.3412142092159, Longitude: 6.4251673221588135


Media

Documents
Een oude kaart van Leens
Een oude kaart van Leens

Birth

Matches 1 to 50 of 51

1 2 Next»

   Last Name, Given Name(s)    Birth    Person ID 
1 Barkema, Martje Berents  1789Warfhuizen, Leens, Groningen I342298
2 Beukema, Annegien  5 May 1822Warfhuizen, Leens, Groningen I791676
3 Beukema, Ludvicuso  21 Oct 1812Warfhuizen, Leens, Groningen I791675
4 Beukema, Vrouwke  17 Oct 1815Warfhuizen, Leens, Groningen I108372
5 Beukema, Zwaantje  5 Aug 1825Warfhuizen, Leens, Groningen I791677
6 Bijlk, Heere  27 Sep 1894Warfhuizen, Leens, Groningen I229637
7 Bijlk, Jantje  9 May 1851Warfhuizen, Leens, Groningen I285577
8 Bijlk, Lubbert  10 Dec 1900Warfhuizen, Leens, Groningen I285591
9 Borgers, Derkje  02 Mar 1868Warfhuizen, Leens, Groningen I774014
10 Borgman, Aaltje Jannes  1728Warfhuizen, Leens, Groningen I188820
11 Diephuis, Sara  15 Oct 1857Warfhuizen, Leens, Groningen I641662
12 van Dijk, Luitje Klaassens  1796Warfhuizen, Leens, Groningen I493473
13 Enema, Frouwke  7 Jul 1839Warfhuizen, Leens, Groningen I457969
14 Harkema, Geertruida  22 Mar 1865Warfhuizen, Leens, Groningen I339670
15 Hendriks, Elsien  Yes, date unknownWarfhuizen, Leens, Groningen I774852
16 Hendriks, Lourens  Yes, date unknownWarfhuizen, Leens, Groningen I774851
17 van Huis, Albert  30 Dec 1871Warfhuizen, Leens, Groningen I791106
18 van Huis, Albert  30 Dec 1920Warfhuizen, Leens, Groningen I168943
19 van Huis, Bernardus  01 Apr 1895Warfhuizen, Leens, Groningen I791099
20 van Huis, Gerardus  07 Aug 1932Warfhuizen, Leens, Groningen I791104
21 van Huis, Ytzen  01 Jan 1931Warfhuizen, Leens, Groningen I791105
22 Jacobs, Annechien  1744Warfhuizen, Leens, Groningen I188817
23 van Julsingha, Jacob  04 Feb 1906Warfhuizen, Leens, Groningen I613556
24 van Julsingha, Lubberta Titia  04 May 1908Warfhuizen, Leens, Groningen I626172
25 van Julsingha, Tunna Alida  29 Jan 1910Warfhuizen, Leens, Groningen I324915
26 van Julsingha, Tunna Alida  06 Nov 1912Warfhuizen, Leens, Groningen I402320
27 Klumpers, Catharina Johanna Bregitta  29 Oct 1812Warfhuizen, Leens, Groningen I774843
28 Lammerts, Anna Maria  14 Dec 1869Warfhuizen, Leens, Groningen I177624
29 Lammerts, Catharina Johanna  19 Dec 1848Warfhuizen, Leens, Groningen I767847
30 Lammerts, Eleonora Regnera Maria  15 Aug 1896Warfhuizen, Leens, Groningen I731093
31 Lammerts, Elizabeth  04 Feb 1844Warfhuizen, Leens, Groningen I767846
32 Lammerts, Freerks Jurriens  26 Jun 1820Warfhuizen, Leens, Groningen I35941
33 Lammerts, Gerardus  01 Feb 1861Warfhuizen, Leens, Groningen I767852
34 Lammerts, Johannes  16 Apr 1818Warfhuizen, Leens, Groningen I731101
35 Lammerts, Jurena  17 May 1854Warfhuizen, Leens, Groningen I767849
36 Lammerts, Jurrena  17 May 1854Warfhuizen, Leens, Groningen I730567
37 Lammerts, Jurrien  16 Apr 1836Warfhuizen, Leens, Groningen I35949
38 Lammerts, Jurrien  18 Dec 1851Warfhuizen, Leens, Groningen I767848
39 Lammerts, Jurrien  23 Jan 1857Warfhuizen, Leens, Groningen I767850
40 Lammerts, Jurrien Jacobs  18 Mar 1864Warfhuizen, Leens, Groningen I385351
41 Lammerts, Jurrien Lammerts  1781Warfhuizen, Leens, Groningen I35950
42 Lammerts, Lambertus Jurriens  11 Mar 1813Warfhuizen, Leens, Groningen I35953
43 Lammerts, NN  09 Mar 1819Warfhuizen, Leens, Groningen I767844
44 Lammerts, Petronella  05 Apr 1816Warfhuizen, Leens, Groningen I767843
45 van der Leegte, Bernardus  21 Nov 1828Warfhuizen, Leens, Groningen I747355
46 Post, Anje  15 Dec 1826Warfhuizen, Leens, Groningen I791573
47 Ruberg, Maria Geertruida  06 Jun 1822Warfhuizen, Leens, Groningen I787294
48 Ruhberg, Henerijka Johanna  27 Jan 1825Warfhuizen, Leens, Groningen I787442
49 Torringa, Albertje Luitjens  1783Warfhuizen, Leens, Groningen I108374
50 Torringa, Zwaantje Luitjes  1775Warfhuizen, Leens, Groningen I253746

1 2 Next»



Christened

Matches 1 to 4 of 4

   Last Name, Given Name(s)    Christened    Person ID 
1 Jacobs, Annechien  19 Apr 1744Warfhuizen, Leens, Groningen I188817
2 Lammerts, Jurrien Lammerts  21 Aug 1781Warfhuizen, Leens, Groningen I35950
3 Torringa, Albertje Luitjens  26 Jan 1783Warfhuizen, Leens, Groningen I108374
4 Torringa, Zwaantje Luitjes  14 May 1775Warfhuizen, Leens, Groningen I253746

Died

Matches 1 to 26 of 26

   Last Name, Given Name(s)    Died    Person ID 
1 Beukema, Annegien  6 Aug 1849Warfhuizen, Leens, Groningen I791676
2 Beukema, Ludvicuso  3 Jul 1817Warfhuizen, Leens, Groningen I791675
3 Beukema, Menne Rijpkes  14 Sep 1825Warfhuizen, Leens, Groningen I196932
4 Beukema, Vrouwke  15 Oct 1856Warfhuizen, Leens, Groningen I108372
5 van Duinen, Hilje Freerks  06 Mar 1826Warfhuizen, Leens, Groningen I35194
6 Fransen, Klaas Klaasen  17 Feb 1826Warfhuizen, Leens, Groningen I774952
7 Homan, Elizabeth Geerts  11 Jun 1866Warfhuizen, Leens, Groningen I731102
8 Huisman, Martje  19 Jul 1909Warfhuizen, Leens, Groningen I769680
9 Hulst, Mietje  18 Feb 1929Warfhuizen, Leens, Groningen I791107
10 Jacobs, Annechien  05 Apr 1786Warfhuizen, Leens, Groningen I188817
11 van Julsingha, Tunna Alida  05 Mar 1910Warfhuizen, Leens, Groningen I324915
12 Klaver, Trijntje Jacobs  15 May 1848Warfhuizen, Leens, Groningen I35914
13 Lammerts, Catharina Johanna  30 Sep 1860Warfhuizen, Leens, Groningen I767847
14 Lammerts, Freerks Jurriens  Sep 1827Warfhuizen, Leens, Groningen I35941
15 Lammerts, Johannes  18 Jul 1866Warfhuizen, Leens, Groningen I731101
16 Lammerts, Jurrien  21 Feb 1853Warfhuizen, Leens, Groningen I767848
17 Lammerts, Jurrien Lammerts  04 Oct 1855Warfhuizen, Leens, Groningen I35950
18 Lammerts, Lambertus Jurriens  22 Jul 1866Warfhuizen, Leens, Groningen I35953
19 Lammerts, NN  09 Mar 1819Warfhuizen, Leens, Groningen I767844
20 Musch, Frouwke Everts  17 Jun 1826Warfhuizen, Leens, Groningen I196933
21 Rohberg, Gerhardus Hendrik  25 Nov 1824Warfhuizen, Leens, Groningen I107756
22 Rohberg, Johannes Jakobus  09 May 1825Warfhuizen, Leens, Groningen I787440
23 Ruhberg, Wilhelmus Regardus  29 May 1821Warfhuizen, Leens, Groningen I787441
24 Torringa, Roelf Luitjens  29 Oct 1816Warfhuizen, Leens, Groningen I253745
25 Torringa, Zwaantje Luitjes  29 May 1828Warfhuizen, Leens, Groningen I253746
26 de Vries, Geert Graafman  20 May 1908Warfhuizen, Leens, Groningen I769933

Buried

Matches 1 to 1 of 1

   Last Name, Given Name(s)    Buried    Person ID 
1 Torringa, Albertje Luitjens  Warfhuizen, Leens, Groningen I108374

Married

Matches 1 to 2 of 2

   Family    Married    Family ID 
1 Fransen / Jans  29 May 1774Warfhuizen, Leens, Groningen F292083
2 Stiekema / Scholtens  23 Feb 1802Warfhuizen, Leens, Groningen F292103

Calendar

 


This site powered by The Next Generation of Genealogy Sitebuilding ©, written by Darrin Lythgoe 2001-2020.